Ecwiti, Amrywiaeth, Chynhwysiant: Diweddariad gan Gymdeithas Ddysgedig Cymru, Tachwedd 2025
Y diweddariad hwn gan Gymdeithas Ddysgedig Cymru yw’r cyntaf mewn cyfres y bwriadwn ei rhannu i bwysleisio ein huchelgeisiau o ran cydraddoldeb, amrywiaeth a chynhwysiant, y cynnydd rydym wedi’i wneud, a’r gwaith sydd eto i’w wneud.
Mae Cymdeithas Ddysgedig Cymru wedi ymrwymo’n ddofn i gynhwysiant a pherthyn ar draws ac o fewn ein tîm o Gymrodorion a staff. Rydym wedi gwneud gwelliannau parhaus i’n ffyrdd o weithio, gyda phwyslais ar gyfartaledd ac ar fabwysiadu gwell amrywiaeth. Wrth i ni fyfyrio ar Fis Hanes Pobl Ddu, hoffem oedi am ennyd ac ystyried y gwaith rydym wedi’i wneud hyd yma mewn perthynas â hil ac ethnigrwydd a rhannu ein gweledigaeth ar gyfer ein taith ymlaen.
Fel academi genedlaethol Cymru, rydym yn falch o fod yn rhan o wlad sydd wedi datgan yn glir ei huchelgais i fod yn wrth-hiliol ac rydym yn gweithredu gydag ymrwymiadau dwfn i Gyfartaledd, Amrywiaeth a Chynhwysiant.
Fel elusen, rydym yn chwarae rôl allweddol yn mabwysiadu ymchwil a gwybodaeth er budd Cymru ac rydym yn pwysleisio’r effaith gadarnhaol mae amrywiaeth yn ei chael ar y canlyniadau hyn. Mae’n hysbys iawn bod mwy o amrywiaeth yn cyfnerthu gallu i ddatrys problemau, yn hyrwyddo arloesedd ac yn arwain at benderfyniadau gwell ym mhob agwedd ar ymchwil a sectorau gwybodaeth ehangach. Gwelwn hyn yn y disgyblaethau yr ydym yn eu cynrychioli a thrwy ddathlu’n weithredol y cyfraniadau y mae amrywiaeth yn eu cynnig.
Credwn mai gweithredu ystyrlon yw’r ffordd gryfaf o ddangos ein hymrwymiad tuag at degwch ac amrywiaeth. Mae ein hymrwymiad i adlewyrchu amrywiaeth Cymru yn mynd law yn llaw â’n hymdrech i sicrhau rhagoriaeth mewn ymchwil a gwybodaeth – maent yn cryfhau ac yn cynnal ei gilydd. Yn y blynyddoedd diwethaf, rydym wedi parhau i wneud cynnydd gyda hyn drwy gynyddu nifer yr enwebiadau o unigolion o gefndiroedd lleiafrif ethnig fel rhan o’n hymdrechion i fynd i’r afael â’r dangynrychiolaeth hanesyddol o fewn y Gymrodoriaeth. Mae hyn wedi bod yn llwyddiannus hyd yma, gyda mwy na chwarter o’r cymrodyr a etholwyd yn 2024 a 2025 yn nodi eu bod o gefndir lleiafrif ethnig, ond rydym yn cydnabod bod mwy i’w wneud eto ar draws llawer o feysydd – gan gynnwys cydnabod a mynd i’r afael â phwysigrwydd croestoriadedd.
Yn ogystal, rydym wedi cefnogi’r gwaith o sefydlu a datblygiad parhaus y Fenter Athrawon Prifysgol Lleiafrifoedd Ethnig Cymreig (WEMPI) sy’n cael ei datblygu i gynnig cefnogaeth gan gymheiriaid a mentora i staff academaidd. Ynghyd â hyn, rydym yn parhau i weithredu newid yn ein prosesau er mwyn cael gwared ar rwystrau a thuedd anfwriadol. Mae’r rhain yn cynnwys cyflwyno aelod annibynnol i broses archwilio ein Cymrodoriaeth yn ddiweddar i ddarparu cysondeb a mewnwelediad mewn perthynas â chydraddoldeb, amrywiaeth a chynhwysiant yn y broses ethol.
Rydym yn dathlu ac yn sefyll gyda’n cydweithwyr o’r Gymrodoriaeth a’r tîm staff ac yn ailddatgan ein cynhwysiant a’n cynghreiriaeth. Credwn yn gryf fod dyfodol Cymru ac yn wir, dyfodol ymchwil a gwybodaeth yng Nghymru, i’w gael yn y meddwl amrywiol a chynhwysol.